Karjalanpiirakka - Ciastko Karelskie (Pierogi Karelskie)

Karjalanpiirakka (fin. karjalan - karelskie; piirakka - ciastko) to tradycyjne fińskie danie. Pochodzi ze Wschodniej części Finlandii o rosyjskich wpływach kulturowych - Karelii. Stąd nazwa dania. Karjalanpiirakka to danie od ktorego można rozpocząć przygodę z kuchnią fińską, a może nawet skandynawską.

Karjalanpiirakka występuje w dwóch rodzajach - z nadzieniem ryżowym lub ryżowo-marchwiowym (porkkanapiirakka). Według mnie, lepsze jest to z dodatkiem marchewki. Na początek jednak warto spróbować obu dla walorów poznawczych. Nazwa karjalanpiirakka odnosi się do obu smaków ciastka.

Podstawą karjalanpiirakka jest bardzo zdrowe ciasto - z mąki pszennej i żytniej. Karjalanpiirakka ma charakterystyczny owalny kształt (podobno nieprzypadkowe są skojarzenia z kobiecymi częściami ciała smile ), z "falbaneczką" od wewnątrz. Środek ciastka wypełnia ryżowe nadzienie. To bardzo popularne danie w Finlandii, znależć je można niemal w każdym sklepie spożywczym. Jeżeli chcemy spróbować go w Polsce, pozostaje własna produkcja smile

Składniki

Farsz

1/2 szklanki ryżu
1 szklanka wody
3 szklanki mleka
2 łyżeczki masła + 1/2 szklanki masła + masło do wysmarowania blachy
2 łyżeczki soli
ew. 1/2 kg marchewki (jeżeli planujemy ciastka z farszem marchwiowym)

Ciasto

1 szklanka wody
2 łyżki stołowe roztopionego masła
1 łyżeczka soli
1,5 szklanki mąki pszennej
1,5 szklanki mąki żytniej

Sposób wykonania

Farsz

UWAGA! Jeżeli robimy też ciastka marchewkowe, wstawaimy do gotowania 1/2 kg marchwii.
Do średniej wielkości rondla wlać wodę i wsypać ryż. Zagotować. Wymieszać z 3 szklankami mleka. Zredukować na małym ogniu. Gotować pod przykryciem 20-25 minut, aż ryż zrobi sie zupełnie miękki. Dodać 2 łyżeczki masła i sól do smaku. Następnie rozgnieść drewnianą łyżką do uzyskania kremowej konsystencji. Dodać więcej mleka, jeżeli jest to niezbędne do uzyskania konsystencji gotowanej owsianki. Wystudzić. Posmarować tłuszczem 3-4 arkusze papieru do pieczenia.

Przygotować polewę z 1/2 szklanki rozpuszczonego masła i 1/2 szklanki mleka. Gotować od czasu do czasu mieszając. Utrzymywać temperaturę. Przygotować ciasto.

Każdy krążek wypełnić około 1/4 szklanką farszu, formując charakterystyczny kształt karjalanpiirakka (moje dzieło widoczne na zdjęciu ma niewystarczająco przygięte do wewnątrz "falbaneczki" ciasta). Jeżeli robimy porkkanapiirakka (ciastko z marchewką), do masy ryżowej dodajemy marchewkę (uprzednio zagotowaną, oskrobaną, zmiksowaną blenderem i zmieszną z masą ryżową). Ciastka układamy na blasze wyłożonej przygotowanym wcześniej papierem do pieczenia. Przed włożeniem do piekarnika, wypędzelkować każde ciastko wcześniej przygotowaną polewą. Piec ok. 20-30 minut w temperaturze 230 st. Celsjusza, pędzelkując ciastka co ok. 7 minut.

Ciasto

W dużej misce wymieszać wodę, masło, sól i mąkę przenną. Ubijać aż do uzyskania gładkiej konsystencji. Dodać żytnią mąkę i mieszać ok 5 minut. Ciasto podzielić na 4 równe kawałki. Każdy z czterech kawałków podzielić na 4 części. Z każdego z nich uformować kulkę. Stolnicę posypać mąką, rozwałkować każdą kulkę.

Propozycja podania

Podawać na ciepło. Oryginalne ciastka łatwo podgrzać w tosterze. (Przyznam, że z tymi mojej produkcji sposób ten nie działa). Najlepiej smakują z munavoi. Jeżeli jednak nie mamy munavoi, można po prostu smarować ciastka masłem, które pięknie się topi na szczycie karjalanpiirakka.

Smaczengo!

Zobacz przepisy na fińskie dania świąteczne

Źródło:
Ojakangas B. - Scandinavian Cooking, University of Minnesota Press, Mineapolis 2003.